Posted by admin Luty - 10 - 2011 2 komentarze

Oleje klasyfikujemy ze względu na ich lepkość oraz jakość.

Klasyfikacja lepkościowa SAEKlasyfikacja lepkościowa to tzw. klasyfikacja SAE, która określa lepkość oleju w stosunku do temperatury otoczenia. Najłatwiej zrozumieć ten podział patrząc na diagram z rys.1. Tak więc liczba przed literą „W” to wskaźnik temperatury płynięcia (wskaźnik lepkości w niskich temperaturach), a druga za literą „W” to lepkość w wysokich temperaturach. Sama litera „W” oznacza że olej jest olejem zimowym (od „winter”). Na przykład oznaczenie SUPEROL 10W oznacza typowy jednosezonowy olej zimowy. Jeżeli za literą „W” pojawi się oznaczenie liczbowe oznacza to, że olej jest olejem wielosezonowym (do stosowania zarówno w warunkach zimowych jak i letnich). Im niższa cyfra przed literą „W” tym olej jest bardziej płynny w niskich temperaturach. Z kolei im wyższa cyfra po literze „W” tym olej jest bardziej lepki w wyższej temperaturze.

Nie należy jednak przypisywać wartości liczbowych oznaczenia SAE bezpośrednio temperaturom otoczenia. Np. oznaczenie 15W30 wcale nie oznacza, że olej przeznaczony jest do pracy w zakresie temperatur od -15 do +30 stopni. Jest to tylko umowna symbolika. Dokładne odniesienie symboli do prawdziwych zalecanych temperatur stosowania danego oleju przedstawiłem na rys.2 poniżej. Zakresy stosowania olejów

Oleje nie majce cyfry po literze „W” (na rysunku niebieskie) są tzw. olejami zimowymi, natomiast oleje oznaczone na rysunku na czerwono można nazwać letnimi. Stosowanie źle dobranego oleju skutkuje zwiększonymi oporami, a co za tym idzie większym zużyciem paliwa (np. olej letni 40 stosowany w północnej Rosji) lub brakiem klinu smarnego, a więc szybszym zużyciem współpracujących części (np. olej zimowy 0W stosowany w Afryce).

Klasyfikacja jakościowa APIKlasyfikacja jakościowa jest określana przez Amerykański Instytut Nafty (API). Skrót zapewne każdy widział na opakowaniach oleju. API określa zastosowanie oraz jakość oleju dwoma literami. Pierwsza z nich określa przeznaczenie oleju. I tak dla silników benzynowych (z zapłonem iskrowym ZI) zarezerwowano literkę „S” (podobno od ang. spark). Natomiast dla diesli literkę „C” (podobno od ang. compression). Cały symbol jest dwuliterowy, a druga litera oznacza właśnie jakość. Im dalsza jest to litera alfabetu tym olej jest lepszej jakości. Na dzień dzisiejszy najlepsze oleje osiągają oznaczenie SL dla benzyny i CF dla diesla. Oznaczenia API podsumowuje rys.3.
Cechą charakterystyczną olejów przebadanych przez Amerykański Instytut Nafty (API) jest umieszczany na opakowaniach znak jakości, tzw. „donut”. Jest on potwierdzeniem jakości oleju posiadającego ten znak, a sama jakość jest kontrolowana co pewien czas. Innymi słowy znak nie jest przyznawany producentowi oleju jednorazowo i dożywotnio. W przypadku gdy kontrola wykaże odstępstwa producent oleju może stracić możliwość używania znaku na swych produktach.

Inną klasyfikacją jakościową jest klasyfikacja Stowarzyszenia Europejskich Konstruktorów Samochodowych (ACEA). Klasyfikacja ta jest następczynią klasyfikacji komitetu CCMC, który rozwiązano w 1991r. Oznaczenie w przypadku ACEA składa się w z jednej litery i jednej cyfry. Litera oznacza przeznaczenie oleju, a cyfra określa jego jakość. Silniki benzynowe oznaczono przez „A”, natomiast diesle przez „B”.
Oznaczenia cyfrowe to:
1 – tzw. oleje lekko bieżne zmniejszające zużycie paliwa
2 – oleje mineralne
3 – oleje najwyższej jakości – syntetyczne i te półsyntetyczne (czyli mineralne z dodatkami syntetycznymi).

Jako że na silniki narzucane są coraz to ostrzejsze normy emisji spalin klasyfikacje olejów również ulegają rozszerzeniu. W 1998r. Wprowadzono nowe oznaczenia w klasyfikacji ACEA.

Są to:
A1-98, A2-98, A3-98 – oleje do silników czterosuwowych z zapłonem iskrowym (ZI)
B1-98, B2-98, B3-98 – oleje do silników z zapłonem samoczynnym (ZS) w samochodach osobowych i dostawczych.
B4-98 – specjalne oleje do diesli, ale z bezpośrednim wtryskiem paliwa
E1-96/2, E2-96/2, E3-96/2, E4-98 – do silników diesla w samochodach ciężarowych.
Im wyższa liczba po symbolu „E” tym olej ma lepsze własności (dodatki). Oznacza to, że może być stosowany w trudniejszych warunkach i przy dłuższych przebiegach.

normy pdf

Istnieje grupa olejów, które można stosować zarówno w silnikach benzynowych jak i w dieslach. Oznaczenie takiego oleju to np. A3/B3.
Nasuwa się pytanie, dlaczego mamy dwie klasyfikacje: API oraz ACEA, przecież można by stosować jedną, byłoby znacznie prościej. Haczyk polega na tym, że API jest specyfikacją amerykańską, a jak normy amerykańskie różnią się tych w Europie. Dlatego właśnie specyfikacja ACEA bardziej przystaje do norm europejskich.
Jakby tego było mało to producenci najbardziej znanych marek stworzyli własne klasyfikacje, rekomendując w ten sposób oleje różnych firm do stosowania w swoich pojazdach. Nie występuje tu żadna systematyka przy oznaczaniu, tyle tylko, że oznaczenie oleju który przeszedł test w konkretnej firmie zaczyna się najczęściej od nazwy tej firmy, np. olej Elf Sporti SRI 15W40 przeszedł pomyślenie testy VW co skutkuje na jego opakowaniu następującym symbolem: VW 501.01. Dobrym podsumowaniem będzie z pewnością powyższa tabelka.

Oleje dzielimy na:

Oleje mineralneto mieszanina wysokowrzących (temp. powyżej 350 stopni C) węglowodorów nasyconych i aromatycznych z pewną domieszką związków heterocyklicznych otrzymana z przeróbki ropy naftowej. Jest to baza dla innych olejów wyższej klasy. Frakcja ta stanowi zatem główny składnik niektórych olejów silnikowych, przekładniowych, hydraulicznych oraz dla smarów plastycznych.

Oleje pół syntetyczne są to oleje produkowane na bazie olejów mineralnych (powyżej) lub pochodzą z tak zwanego procesu hydrokrakingu, który polega na poprawie własności oleju mineralnego poprzez regulację długości łańcuchów węglowodorowych – taki „prawie jak” syntetyk…

Oleje syntetyczneto oleje, których podstawowym składnikiem są substancje nie będące produktami bezpośredniego przetwórstwa ropy naftowej. Najczęściej są to syntetyczne węglowodory jak alkilowane aromaty lub inne substancje jak dwuestry, poliglikole itd. Właściwości takich olejów poprawiane są przez różnego rodzaju dodatki uszlachetniające. Oleje te są znacznie stabilniejsze termicznie i mogą pracować w podwyższonej temperaturze i dużych naciskach na smarowane powierzchnie.

  • zmniejszenie oporów tarcia
  • zmniejszenie zużycia części silnika
  • zmniejszenie zużycia paliwa
  • zwiększony okres pomiędzy wymianami oleju
  • mniej szkodliwych nagarów i osadów w silniku
  • łatwiejszy rozruch w niskiej temperaturze

 

http://www.royalpurple.waw.pl/HLIC/82dff9be881b2ddd21940f692ad7a989.jpg

Tags : , , informacje i testy

2 komentarze to “Klasyfikacje olejów silnikowych”

  1. Royal Purple Warszawa » Moc i moment obrotowy – o co tu chodzi? Says:

    […] Łatwo jest zwiększyć obroty silnika poprzez podanie mu rzadszego i mniej lepkiego oleju. Wtedy na hamowni momentalnie podskoczy MOC, ale spadnie (lub się nie zmieni) moment obrotowy. Royal jest inny, bo w cywilnym aucie chodzi głównie o niezawodność, dlatego przy zakładanej fabrycznej lepkości, „pompowalności” i odpowiednich ciśnieniach na wszystkich podzespołach podnosi głównie moment obrotowy wyłącznie poprzez obniżenie tarcia dzięki opatentowanej technologii Synerlec?, która opiera się o najdoskonalsze podstawy syntetyczne. […]

  2. Royal Purple Warszawa » Syntetyczny olej silnikowy Says:

    […] Dostępne indeksy lepkości: […]

Leave a Reply

You must be logged in to post a comment.